﴿ بِسْمِ اللهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِیمِ ﴾

الم.

الف، لام، میم.

﴿ ذلِکَ الْکِتَابُ لاَ رَیْبَ فِیهِ هُدیً لِّلْمُتَّقِینَ ﴾ .

این است همان کتابی که در آن هیچ شکی نیست. پرهیزگاران را راهنماست.

﴿ الَّذِینَ یُؤْمِنُونَ بِالْغَیْبِ وَیُقِیمُونَ الصَّلاةَ وَمِمَّا رَزَقْنَاهُمْ یُنفِقُونَ ﴾ ،

آنان که به غیب ایمان می‌آورند و نماز می‌گزارند، و از آنچه روزی‌شان داده‌ایم انفاق می‌کنند،

﴿ والَّذِینَ یُؤْمِنُونَ بِمَا أُنزِلَ إِلَیْکَ وَمَا أُنزِلَ مِن قَبْلِکَ وَبِالآخِرَةِ هُمْ یُوقِنُونَ ﴾ .

و آنان که به آنچه بر تو و بر پیامبران پیش از تو نازل شده است ایمان می‌آورند و به آخرت یقین دارند.

(بقره، 4-1)

این اصول پنج‌گانه است که قرآن کریم در سوره بقره به آن‌ها اشاره می‌کند تا متقین و هدایت‌یافتگان و رستگاران را معرفی کند. می‌خواهیم درباره این اصول پنج‌گانه، که در منطق قرآن، حقیقت تقوی و هدایت و رستگاری است، سخن بگوییم. این اصول پنج‌گانه کدام‌اند؟ اول ایمان به غیب، دوم اقامه نماز، سوم انفاق، چهارم ایمان به آنچه بر محمد(ص) و همه پیامبران نازل شده و پنجم یقین به آخرت.

اصل اول ایمان به غیب است که در حقیقت رکن اساسی دین است. فرق است میان دین و علم، اگرچه هماهنگ و همکار باشند. همین‌طور میان دین و فلسفه و میان دین و تکنولوژی و میان دین و علم اخلاق نیز تفاوت وجود دارد. ویژگی اساسی دین غیبی بودن آن است. ایمان به غیب اصل اول دین است و حتی اصول و فروع دین، هر قدر که علمی و منطقی و پیشرفته و نزدیک با عقل بشر باشد، باز هم غیبی است. و این بدان علت است که ایمان به غیب تنها اصلی است که انسان را در زندگی‌اش استوار می‌دارد. تکیه کردن به علم، یا فلسفه، صنعت، اخلاق، تجربه یا هرچیز دیگری که ساخته بشر است، او را به راحتی و آرامش نمی‌رساند، چون علم، فرهنگ، فلسفه یا هنر ذاتاً کامل نیست، ولی انسان همواره در حال تکامل است و علم و صنعت و اخلاق و تجربه او روزافزون است و در هر تکامل، سستی و ناپایداری است، چراکه اگر امروز درمانی برای مرضی یا علتی برای معلولی یا راهی برای کشفی می‌یابیم یا وسیله‌ای برای حل معضلی اجتماعی یا ساختاری برای اصلاح امور اقتصادی و اجتماعی به دست می‌آوریم، چه‌بسا، همه آنچه امروز آن را کامل می‌پنداریم، فردا به امر جدیدی درباره آن یا مشابه آن می‌رسیم. این یعنی ایمان و اطمینان و یقین به این امور علمی و هنری و فلسفی و قانونی، ایمانی نسبی است. ما بدان‌ها اعتماد می‌کنیم، چون این بهترین درمانی است که بشر تاکنون به آن دست یافته است. به این ساختار اعتماد می‌کنیم، چون بهترین روشی است که بشر در تجربه خود تاکنون به آن