مکان ‌و تاریخ: بیروت، 1/11/70

مناسبت: فرا رسیدن ماه مبارک رمضان.

منبع: آرشیو مجلس اعلای شیعیان؛ الحیاة، 1/11/70

متن‌

بسم الله الرحمن الرحیم

برادران مؤمن،

با فرارسیدن ماه مبارک رمضان احساسی ژرف برگرفته از خاطرات الهام‌بخش و عبرت‌های ارزشمند این ماه و آثار و دستاوردهای روزه‌داری، ما را فرا می‌گیرد و فضایی پاک و هدایتگر و آکنده از درس و عبرت برای فرد مؤمن پدید می‌آورد.

در اوضاع نابسامانی که مسلمانان و اعراب در آن به سر می‌برند و بیم آن می‌رود که وخامت آن همیشگی شود، مکتب رمضان به ما درسی می‌دهد که با اوضاع ما هم‌خوانی دارد و به سود حال و آینده ماست.

ماه رمضان زمانی است برای درنگ کردن. در این ماه مؤمن با قلبی سالم و عقلی روشن و بدنی پاک به گذشته‌اش می‌نگرد و از خود حسابرسی می‌کند و ارزیابی دوباره‌ای از کارنامه خود صورت می‌دهد. سپس، به آینده نگاه می‌کند تا برای آن برنامه‌ریزی کند و دوباره آن را بسازد و بدین‌ترتیب، ماه رمضان ماهی سرنوشت‌ساز برای او خواهد بود.

وضع دینی در جهان در سطح عمومی نابسامان است و این نابسامانی با انحطاط اخلاقی همراه شده و همه روابط انسانی را به فروپاشی و ازههمهگسستگی تهدید می‌کند. پیامد همه این‌ها، فاجعه‌ای انسانی به بدترین شکل و در همه ابعاد خواهد بود.

این مشکل در جهان عرب افزون‌تر و پیچیده‌تر است، زیرا جهان عرب به سبب وجود اسرائیل و دیگر چالش‌های سیاسی و مسئولیت‌های دفاعی و دشواری‌های اجتماعی و پیامدهای آن، از جمله تبهکاری‌ها و اختلافات و ناآرامی‌ها، با محنت روبه‌روست. هر روز شاهد آن هستیم که اراده‌ها سست می‌شود، اخلاص رنگ می‌بازد، خودخواهی بیشتر و بیشتر می‌شود و آینده‌ای ازههمهگسسته در برابر ما ترسیم می‌شود.

مشکل وقتی خطرناک‌تر می‌شود که می‌بینیم انگیزه‌ها و راه‌حل‌های معنوی، پویایی و تأثیرگذاری خود را از دست داده و می‌دهد: نه نماز انسان را از زشتی و بدی باز می‌دارد؛ نه روزه حس همدردی با دیگران‌را پدید می‌آورد؛ نه حج نتایجی که از آن انتظار می‌رود به دنبال دارد، نه… نه…

شعایر و اعیاد دینی که وضع شده است تا انگیزه‌ای تازه برای کمک به تعالی روحی و آراستگی اخلاقی انسان باشد، به مناسبت‌هایی صرفاً ظاهری تبدیل شده است.

همه‌چیز به آداب و رسوم تبدیل شده و راه‌حل‌ها، محتوا و خاصیت خود را از دست داده و دین و دینداری و همه عبادت‌ها و شئون دینی به عادت و آداب و رسوم تبدیل شده است.

این، خطرناک‌ترین جنبه این مشکل عمومی