مکان و تاریخ: بیروت، 25/8/1969

مناسبت: به آتش کشیدن مسجدالأقصی.

منبع: روزنامه الجریدة، 26/8/1969

این گفت‌وگو تحت عنوان «به آتش کشیدن مسجدالأقصی» در کتاب نای و نی درج شده است.

متن

اجازه بدهید پیش از سخن درباره‌ دیدگاه‌ ما و تکلیفی که در برابر این جنایتِ هولناک داریم، برای توضیح بیشترِ حقایق و روشن‌تر شدن افکار عمومی نکاتی متذکر شوم.

نکته اول: می‌گویند مسجدالأقصی‌ بر ویرانه‌های معبد سلیمان ساخته شده است. این دروغی تاریخی است، زیرا معبد سلیمان‌ چندین‌بار پیش از ساخت‌ بنای مسجدالأقصی‌ خراب شده بود و زمانی هم که سپاهیان مسلمان به شهر قدس قدم نهادند، از این معبد هیچ نشانی بر جای نبوده است. همچنین، هنگامی که مسلمانان در روزگار خلافت عمربن‌خطاب مسجدالأقصی را می‌ساختند، اگر به‌‌راستی در آنجا معبد سلیمان هم‌ می‌بود، آن‌ را از میان نمی‌بردند. در تاریخِ مسلمانان، هیچ‌گاه نیامده که مسلمانان معبدی را تخریب کرده باشند تا معبد دیگری بسازند، همچنان‌‌که درمورد کلیسای القیامه نیز بدین‌گونه عمل کردند. گرچه‌ خواندن نماز در کلیسا برای مسلمانان جایز است، ولی خلیفه وقت مسلمانان را از این کار منع کرده بود، چراکه نمی‌خواست فتح کلیسای القیامه و نماز گزاردن در آن بهانه‌ای باشد که مسلمانان آن را به‌زور مسجدی برای خود شمارند. ازهاینهرو، هیچ دلیلی در دست نیست‌ که نشان‌ دهد معبد سلیمان تخریب و بر ویرانه‌های آن مسجدالأقصی ساخته شده باشد.

نکته دوم: مسئول این کار اسرائیل است. هر قدر حکومت اسرائیل در پوشاندن یا کتمان حقیقت تلاش کند، عاقبت تمام مسئولیت‌های ناشی از این عمل متوجه آن است. دلیل‌ ما این است که مدت زمان طولانی است که در جراید و مجلات درباره احیای معبد سلیمان سخن گفته می‌شود و احیای این معبد احساسات نژادپرستانه‌ای را تقویت می‌کند که به نام دین مطرح می‌کنند.

کمتر از دو سال پیش مقاله‌نویس مجله تایم این پرسش را مطرح کرده بود که تغییر مسجدالأقصی‌ به معبد سلیمان چگونه امکان‌پذیر است و البته، نویسنده خود در پاسخ این پرسش‌ گفته بود که‌ شاید بتوان با به آتش کشیدن‌ مسجدالأقصی این مهم را امکان‌پذیر ساخت. این مقاله موجود است.

نکته سوم: تأ‌خیر و سستی‌ در اطفای حریق. در هر دولت عقب‌مانده‌ای امروزه‌ سازمان آتش‌نشانی و مأموران می‌توانند در عرض چند دقیقه خود را به‌ محل حریق برسانند.

نکته چهارم: موضوعاتی که اسرائیل برای‌