جایی که برخی می‌پندارند تقرب به خداوند از راه آزردن دیگران محقق می شود و این، واجب دینی است.

آموزه‌های همۀ ادیان و رهبران مذهبی و فرهیخته و متدیّن، چنین کارهایی را حرام می‌شمرد. حل این مشکل امر محالی نیست و از این رو، باید به‌طور خستگی‌ناپذیر برای آگاه‌سازی مردم و ابلاغ آموزه‌های هدفمند دینی به آنان تلاش کرد.

در حال حاضر، شما از چه راهی می توانید در ایجاد همزیستی مسالمت آمیز بین همگان مشارکت کنید؟

پاسخ این سؤال را می‌توان از پاسخ سؤال قبل دریافت. برای توضیح بیشتر اضافه می‌کنم: همکاری آگاهانه و مخلصانه میان رهبران دینی، مردم را بیدار و آگاه می‌کند و به آنان این راه و روش را می‌آموزد و در نتیجه به کوتاه شدن این مسیر طولانی کمک می‌کند. از یک سو، گشودگی رهبران در همکاری و هم‌گرایی، به مردم اطمینان می‌دهد که نزاع‌های کنونی ربطی به دین ندارد، به‌ویژه از دیدگاه رهبران دینی، و از سوی دیگر، تبادل دیدگاه‌ها و بهره‌گرفتن از تجربه‌هایی که هر گروه در برخورد با مشکلات خود به دست آورده است، می‌تواند به حل شدن مسئله کمک کند.

با توجه به تماس ها و فراخوان هایی که در این زمینه انجام شده است، چه تصمیمی گرفته اید یا کدام تصمیم را اجرا خواهید کرد؟

از ده سال پیش، با مشارکت عده‌ای از همکاران، گفت‌وگوی اسلامی-مسیحی را از رهگذر نشست هم‌اندیشی لبنان[68] آغاز کردیم که دستاوردی فرهنگی و نتایجی عملی به دنبال داشت و حتی بالاتر از این، دیدارها و نشست‌های سودمندی طی این سال‌ها در زمینه‌های گوناگون داشتیم. امیدواریم بتوانیم این تلاش‌ها را با تشکیل مجلس اعلای فرق لبنان تکمیل کنیم. به نظر ما، این طرح صفحه‌ای جدید در تاریخ ادیان و تاریخ لبنان خواهد گشود.

آیا این اقدام، همۀ فرقه های لبنان را در بر می گیرد یا استثنایی وجود خواهد داشت؟ و اگر استثنایی هست، در خصوص چه فرقه ای است و چرا؟

در این مجلس همۀ فرقه‌های لبنانی، به جز یهودیان لبنان حضور دارند. حضور نداشتن آنان نیز به علت ابهامی است که در موضع‌گیری آنان در برابر اسرائیل وجود دارد. همان‌طور که می‌دانید، اسرائیل ادعا می‌کند که نمایندۀ دین یهودی است و با این ادعای خود، مشکلات بزرگی برای مؤمنان این منطقه و تمام دنیا، به‌ویژه یهودیان، پدید آورده است. از آنان خواسته شد تا به‌طور روشن و قاطعانه در برابر این نمایندگی غیر‌مشروع، موضع‌گیری کنند و آشکارا این تفکر را رد کنند و اقدامات اسرائیل را در لبنان و در سراسر دنیا، به‌ویژه در اروپا و آمریکا، محکوم کنند.

مبانی معنوی و تاریخی ادیان همگون، چارچوبی ثابت و محدود برای تعامل آن ها با دیگر ادیان به وجود آورده که موجب افزایش شکاف معنوی میان آن ها شده است. برای جبران تأثیر این پدیده چه می توان کرد یا چه کارهایی انجام شده است؟

همان‌طور که قبلاً گفتم، مبانی معنوی در گذر زمان