این گفتار با همین عنوان در کتاب برای زندگی درج شده است.
﴿ بِسْمِ اللهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِیمِ ﴾
﴿ أَلهاکُمُ التَّکاثُرُ ﴾
به غفلت کشید شما را نازش به بسیاری مال و فرزند
﴿ حَتّی زُرْتُمُ الْمَقابِرَ ﴾ .
تا به گورها رسیدید.
﴿ کَلّا سَوْفَ تَعْلَمُونَ ﴾ .
حقا که بهزودی خواهید دانست.
﴿ ثُمَّ کَلّا سَوْفَ تَعْلَمُونَ ﴾ .
باز هم حقا که بهزودی خواهید دانست.
﴿ کَلّا لَوْ تَعْلَمُونَ عِلْمَ الْیقِینِ ﴾ ،
حقا اگر از روی یقین بدانید،
﴿ لَتَرَوُنَّ الجَحِیمَ ﴾ .
البته جهنم را خواهید دید.
﴿ ثُمَّ لَتَرَوُنَّها عَینَ الْیقِینِ ﴾ ،
سپس به چشم یقینش خواهید دید،
ثُمَّ لَتُسْئَلُنَّ یَومَئِذ عَنِ النَّعِیمِ.
که در آن روز شما را از نعمتهای دنیوی بازخواست میکنند.
این سوره مکی است و در ایام اقامت پیامبر اکرم(ص) در مکه نازل شد. نوع الفاظ و تعابیر و رودرویی در این سوره چون سلاحی برای پیامبر به کار رفته است. پیش از این گفتیم که پیامبر در مکه سلاحی جز کلام نداشت، یعنی طنین کلمات و زیبایی و هنر به کار بردن آنها و سرزنش با کلمات، تنها سلاح پیامبر بود. برای مؤمن و کسی که قلبش آماده پذیرفتن ایمان بود، نوعی از لفظ و معنا و سیره به کار میرفت و برای منحرف و گمراه نوعی دیگر چون سرزنش. برای گمراهان با الفاظ تصویرآفرینیهایی صورت میگرفت که با قلب آنان همسازتر بود و آنان را هوشیار میکرد، چنانکه در برخی از سورهها از این نوع آیات ذکر کردیم : « ﴿ وَیلٌ لِکُلِّ هُمَزَة لُمَزَة ﴾ »[361]؛ « ﴿ تَبَّت یَدا أَبِی لَهَب وَ تَبَّ ﴾ »[362]؛ « ﴿ أَلَم تَرَ کَیفَ فَعَلَ رَبُّکَ بِأَصحابِ الفِیلِ ﴾ .»[363] این سوره نیز ازجمله تصویرآفرینیهایی است که قرآن آن را همچون شلاقی بر قلبهای متحجر خوابی که همیشه سرکشند، فرود میآورد.
[361]. «وای بر هر عیبکننده عیبجویی.» (همزه، 1)
[362]. «دستهای ابولهب بریده باد و هلاک بر او.» (مسد، 1)
[363]. «آیا ندیدهای که پروردگارت با اصحاب فیل چه کرده.» (فیل، 1)
