خوشبختانه من بارها و بارها به مکه آمدهام. خدا را شکر میکنم. هر بار که وارد این مکان میشوم، احساس میکنم وارد وجدان جهان اسلام و وارد ژرفای قلب آن شدهام. وقتی این امواج خروشان بشری را میبینم، مطمئن میشوم که اسلام در شرایط بسیار خوبی قرار دارد. وقتی این همبستگی را در کنار آزاد شدن از بند عوامل مادی میبینم، احساس میکنم میان زمین و آسمان زندگی میکنم. خوشبختانه از سالها پیش تاکنون، هم? موانعی که بر سر راهِ نگاهِ پاک و بیآلایش انسان و آسودگی و فهم عمیق او وجود داشت، برطرف شد. امکاناتی همچون ساخت و سازها، راهسازی، خدمترسانی و برداشتن موانع، هم? اینها به انسان کمک میکند که معانی حج را [بهتر] درک کند. در اینجا باید از خدمات بزرگی که حکومت عربستان سعودی به حرمین شریفین ارائه میکند نیز یاد کنیم.
مسجد النبی مکانی است که رسول اعظم در آن نماز گزارد؛ مکانی است که دعوت اسلام از آنجا آغاز شد؛ مکانی است که ما در آن به گذشتهمان پیوند میخوریم و سپس به آینده چشم میدوزیم؛ مکانی است که ما این پیکر? بزرگ و پویا را که در سرتاسر قلمرو اسلامی گسترده است، میبینم و خود را در پیشگاه سیر? پیامبر، این آیین? اسلام، مییابیم و در نتیجه میتوانیم خودمان را به خاطر خطاهایی که کردهایم و به خاطر رفتارهای درست و نادرستمان حسابرسی کنیم و موضع یکپارچ? خود با هم? برادران مسلمان، از سرتاسر کره زمین را احساس کنیم.
این مسجد روزی در نهایت سادگی و بیآلایشی بود، ولی این اسلام عظیم که امروز در گوشه و کنار جهان گسترده است، از همین مسجد برخاست. مسجد پیامبر سرشارترین مکان از خاطرات اسلامی است، زیرا پیامبر در این مکان بیش از هر جای دیگر حضور داشت.
[چون افراد بسیاری را دیدم که میخواستند با امام صدر ملاقات کنند، خودم را از طرح بسیاری از سؤالات محروم کردم و به ایشان گفتم:] میخواهیم سخن پایانی شما را بشنویم.
من از لبنان میآیم. من با محنت لبنان زندگی کردهام و از آنچه رخ داده، آزردهام. میتوانم به جوانان مسلمان در هر جای دنیا بگویم که باید نسبت به وطن و آیند? خود هوشیار باشند. برای ساختن آینده و پیشرفت خود و برای درک میراثی که ظرفیت پیشرفت فراوانی دارد، تحت تأثیر شعارهای تند و افراطی که امروزه مطرح میشود، قرار نگیرند و فریب آن را نخورند. اسلام میتواند آنها را از انحراف مصون نگه دارد و اصالت را به آنان بازگرداند و نقش رهبری جهان را برایشان فراهم کند؛ همچنانکه قرآن نیز همین را برای آنان خواسته و فرموده است: «وَکَذَلِکَ جَعَلْنَاکُمْ أُمَّةً وَسَطًا لِّتَکُونُواْ شُهَدَاء عَلَى النَّاسِ.»[54] ما میتوانیم در این منطقه بر مردم گواه باشیم، ولی پیروی کردن از شعارهایی که در لبنان تجربه کردیم، ما را به جایی نمیرساند، گذشته از آنکه این شعارها ما را به پستترین درجات رفتاری و
[54].?«و بدینگونه شما را امتى میانه قرار دادیم، تا بر مردم گواه باشید.» (بقره، 143)
