گام به گام با امام موسی صدر

جلد: 3
صفحه: 120

منطقه منطقه‌ای مبارک است برای اینکه اطراف مسجد الاقصی است. در هر صورت، شیعیان در لبنان و جبل عامل فعالیت فراوان داشتند و خدمات فراوان کرده‌اند و در ایران و هند و عراق هم اقدامات و فعالیت‌های زیادی داشته‌اند. متأسفانه تقریباً در هشت‌صد سال قبل در اثر اختلافاتی که بین ایوبیان، صلاح الدین ایوبی و فاطمیین که شیعه بودند در‌می‌گیرد و به انقراض فاطمیین منتهی می‌شود، حملات شدیدی در آن منطقه علیه شیعیان شروع می‌شود. بعد از آنکه شیعیان عصر طلایی خود را در آن منطقه می‌گذراندند، فاطمیین در مصر و در قسمتی از شام، حمدانیین در شام و حلب، مرداسیین در سواحل و بنی عمار در لبنان که همه این‌ها شیعه بودند، بعد از این دور? طلایی بحران‌هایی بسیار سخت برای شیعیان پیش می‌آید. بحران‌هایی که در حدود هشتصد سال طول می‌کشد. در این مدت علما را می‌کشتند، کتابخانه‌ها را آتش می‌زدند، همه را بیرون می‌کردند، خانه‌هایشان را خراب می‌کردند، مدرسه‌ها را تعطیل می‌کردند و تهمت شیعه‌گری در آن منطقه تهمت بسیار بزرگی بود. هشت‌صد سال مدتی طولانی است. تصور نمی‌رود هر مذهبی اگر هشت‌صد سال مورد تعدی و تجاوز قرار بگیرد، مقاومت کند. بدون شک ایمان به ظهور حضرت حجت - سلام الله علیه و عجل الله فرجه - امید را همیشه در دل این‌ها زنده نگه می‌داشته و این‌ها باقی مانده‌اند؛ گذشته از تعالیم عظیمه و عالی? تشیع. بعد از این هشت‌صد سال وضع شیعیان در لبنان و در سوریه وضع رقت‌آوری بود. بی‌سوادی فراوان، تربیت دینی کم، اخلاق عشایری منتشر و خونخواهی‌های عشایری که از آثار جاهلیت است در این منطقه فراوان بود و به طور کلی مورد احتقار آن منطقه بودند و حتی اسمی که آن منطقه برای شیعیان انتخاب کرده بودند، اسم احتقارآمیزی بوده است. گذشته از«رافضه» و «مخالفین» می‌گفتند «متاوله» و «متوالی». و این کلمه را با یک احتقاری بیان می‌کردند.

بعد از اینکه لبنان استقلال پیدا می‌کند، و رژیم حکومتی در آنجا رژیم مذهبی می‌شود، یعنی ائتلاف شانزده مذهب، کشور لبنان را به وجود می‌آورد، در لبنان شانزده مذهب مختلف در مقابل هم قرار می‌گیرند. شیعه و سنی و دروزی، یعنی بقایای اسماعیلیه (امامی‌) از آن‌طرف مسیحی‌ها هم مذاهب مختلف دارند، کاتولیک پروتستان، مارونی، سریان، کلدان، ارمن و لاتین که مذاهب مختلف مسیحی هستند، این مذاهب در مقابل هم قرار می‌گیرند. وقتی این مذاهب در مقابل هم قرار می‌گیرند، آن وقت نقص و کمبود کاملاً حس می‌شود. برای اینکه «تعرفُ الاشیاءُ بِاضدادها» وقتی چیزی در مقابل چیز دیگری قرار داده شد، آن وقت کاملاً نقص آن حس می‌شود. عقب‌ماندگی شیعه در مقابل مذاهب دیگر، خطرش آن‌گاه بیشتر می‌شود که نگاه کنید و بدانید لبنان یک چهارسوق جهانی است. اولاً کشوری است در کنار دریای مدیترانه، که بین آفریقا و اروپا و آسیا قرار گرفته است. در درج? دوم، [وجود] مذاهب گوناگون و مختلف که در لبنان زندگی می‌کنند، سبب شده که این مذاهب هرکدام به کشوری، به ملتی به مذهبی وابستگی داشته باشند و رفت و آمد بکنند و در نتیجه از دنیا بیشتر باخبر باشند و دنیا به آن‌ها بیشتر توجه داشته باشد. بیش از نیمی از اهالی لبنان مهاجرانی هستند که در آفریقا و آمریکا و اروپا و آسیا زندگی می‌کنند و بعد از تجارت به کشور خودشان برمی‌گردند و در نتیجه