این است که این طرح‌ها از هر کجا که بیاید، در برابر چشمان خود مردم لبنان است. من فکر می‌کنم طرح پیشنهادی سوریه بیانگر خواسته‌های هم? طرف‌های لبنانی است و چه‌بسا با طرح‌های برادرانه‌ای که دوستان ارائه کرده‌اند، اشتراکاتی داشته باشد. آنچه مهم است، تأکید بر توافق لبنانیان دربار? توقف درگیری و شروع اقدامات اصلاح‌گرانه است.» امام به این نکته نیز اشاره کرد که: «آقای کرامی بسیار خوش‌بین است که بحران به‌زودی حل خواهد شد.» وی افزود: «سرانجام و بیش از هر زمان دیگر، برایمان روشن شد که تجزی? کشور جز با ویرانی تحقق نخواهد یافت و اگر خدای نکرده چنین شود، کشور به ده‌ها کشور کوچک و یا مناطق نفوذ تبدیل می‌شود. مادام که جنگ ابعاد گسترده‌ای داشته باشد و سیل اسلحه وارد کشور شود، یعنی مادام که بحران ادامه پیدا کند، پیروزی برای هیچ‌کس حاصل نمی‌شود، بلکه حاصل، ویرانی لبنان و خسارت هم? لبنانیان خواهد بود‌.»

«به نظر می‌رسد که این آیند? تاریک و مبهم، خاطر همه را آشفته کرده است. برخی نشانه‌های اتحاد و دوستی در افق مشاهده می‌شود، بدون آنکه بتوانم نقاط اشتراک را به طور دقیق مشخص کنم. فردا نیز ملاقات‌های خود را با برخی از دوستان ادامه خواهم داد.»

امام صدر از منزل خود با پاتریارک خریش تماس گرفت و نتایج سفر خود به دمشق را با او در میان گذاشت و سپس هریک، دیدگاه‌های خود را دربار? تحولات وضع سیاسی و امنیتی مطرح کردند. امام گفت: «در تماس با پاتریارک دریافتم که ایشان بیش از پیش بر دوستی و برادری میان هم? لبنانیان و همکاری آنان برای برون‌رفت از بحران، تأکید دارد.» امام با آقای صائب سلام نیز تماس گرفت.

31/12/1975

الف. در منزل مفتی خالد در عرمون، جلسه‌ای با حضور او و شیخ محمد ابوشقرا و امام موسی صدر و آقایان رشید کرامی و عبدالله الیافی و صائب سلام تشکیل شد و یاسر عرفات و تعدادی از رهبران مقاومت فلسطین نیز در آن حضور یافتند و کمال جنبلاط از شرکت در جلسه عذرخواهی کرد. در پایان جلسه، مفتی خالد مأمور شد تا از طرف حاضران سخن بگوید. وی گفت: «تحرکاتی در افق سیاسی جهان عرب و لبنان مشاهده می‌شود و دیدارهایی نیز به صورت دوجانبه یا چندجانبه در عرص? داخلی لبنان انجام می‌شود. فعالیت‌هایی نیز در جهان عرب وجود دارد و هم? آن‌ها برای توقف جنگ لبنان و نزدیک کردن دیدگاه‌ طرف‌های درگیر است.» شیخ خالد افزود: «ما بر تحقق مطالبات ملی که عبارت است از بهبود اوضاع سیاسی و اقتصادی و اجتماعی لبنان، تأکید می‌کنیم.» وی گفت: «ما اگر گرد هم آییم و اوضاع و نتایج گفت‌وگوها و دیدارها را در داخل و خارج بررسی کنیم، مطمئناً همه با جدیت به تلاش خود برای کاهش درد و رنج لبنانیان ادامه خواهیم داد و به روند ملاقات‌هایی که هم? مخلصان و دوستداران لبنان بر آن اصرار می‌ورزند، شتاب خواهیم بخشید‌.»

30/12/1975

ب. امام صدر و کمال جنبلاط در منزل عباس خلف در سوق الغرب با یکدیگر دیدار کردند و دربار?